مشاهیر مشهد / از خاک تا افلاک
مشهد، فقط شهر ما نیست... شهریه که صداش، تو تاریخ مونده...
مشاهیر مشهد / از خاک تا افلاک
مشهد، فقط شهر ما نیست... شهریه که صداش، تو تاریخ مونده...مشاهیر مشهدی
- حکیم ابوالقاسم فردوسی
- فیلسوف اُرُد بزرگ (محبوبترین چهره جهانی حال حاضر شهر مشهد)
- خواجه نظام الملک
- خواجه نصیر الدین
- شیخ طوسی
- ملک الشعراء بهار
- جابر بن حیان
- شرفالدین طوسی
- نادرشاه افشار
- ابومسلم خراسانی
- گوهرشادبیگم
- اسدی طوسی
- مهدی اخوان ثالث
- غلامحسین یوسفی
- احمد غزالی
- محمد غزالی
- محمدرضا شجریان
- عماد خراسانی
- دقیقی
- احمد بن محمد سرخسی
- شاهرخ
- ابوالوفای بوزجانی
استقبال 35 هزارنفری از فیلسوف ارد بزرگ (افتخار جهانی شهر مشهد)
: مشاهیر مشهد . بزرگان مشهد . افراد معروف مشهدی . افراد معروف مشهد . افراد مشهور مشهد . دانشمندان مشهدی . مشاهیر خراسان رضوی . افراد مشهور مشهدی . بزرگان خراسان . دانشمندان مشهد . افراد معروف شهر مشهد . فیلسوف حکیم ارد بزرگ . مشهدی های معروف . حاج حسین ملک . مشاهیر استان خراسان رضوی . . میدان شهدا مشهد . مشاهیر خراسان . شورای شهر مشهد . اسماعیل مفیدی . مشاهیر مشهدی . افراد معروف خراسان . عباس شیرمحمدی . بزرگان ومشاهیر توس . شخصیت های معروف مشهد . عباس شیر محمدی . شهدای معروف مشهد . ییلاقات اطراف مشهد . بصیری پور . بزرگان خراسان رضوی . مشاهیر مشهد . ومشاهیر بزرگ مشهدی . اشخاص معروف مشهد . . ارد بزرگ فیلسوف مشهدی . دانشمندان شهر مشهد . افراد مشهور خراسان رضوی . مشاهیراستان خراسان رضوی . . خواجه نظام الملک توسی . مشاهیر استان مشهد اسمی افراد مهم اداری مشهد . مشاهیر ورزشی مشهد چه کسانی هستند . . مشهدیهای معروف . زندگینامه مشاهیر خراسان رضوی . بزرگان مشهدی . بزرگان شهر مشهد . دانشمند مشهدی . افراد مشهور شهر مشهد . مشاهیر معروف مشهد . دانشمندان و بزرگان مشهد . افرادمعروف مشهد . افراد مشهور خراسان . نام آوران مشهد . مفیدی مشهد . محمد رضا مهرورز . مشاهیرخراسان . افراد سرشناس خراسان . مشاهیرخراسان رضوی
بحران کمبود آب در مشهد
بحران کمبود آب در مشهد به یکی از جدیترین چالشهای این کلانشهر تبدیل شده است. سد دوستی که زمانی تأمینکننده نیمی از آب شهر بود، اکنون تنها کمتر از ده درصد ظرفیت خود را دارد و سهم آن به زیر سی درصد رسیده است. از سوی دیگر، بیش از نود درصد آب مورد نیاز این شهر از منابع زیرزمینی تأمین میشود که به دلیل برداشتهای بیرویه، سطح آنها به شدت افت کرده است. این شرایط نشان میدهد که تکیه بر منابع سنتی دیگر جوابگوی نیاز جمعیت شش میلیونی مشهد نیست.
برای برطرف کردن این مشکل، مجموعهای از راهکارهای کوتاهمدت و بلندمدت در دستور کار قرار گرفته است. در گام نخست، مدیریت مصرف آب و کاهش هدررفت در شبکههای فرسوده توزیع، اهمیت ویژهای دارد. همچنین، حفر دهها چاه اضطراری و احداث مخازن ذخیرهسازی جدید، برای پایداری شبکه در شرایط بحرانی در حال اجراست.
یکی دیگر از راهکارهای مؤثر، بهرهبرداری از پساب تصفیهشده است. برنامهریزیهایی انجام شده تا فاضلاب تصفیهشده به مناطق غرب شهر منتقل شود و در عوض، آب چاههای کشاورزی آن منطقه برای مصارف شرب آزاد شود. علاوه بر این، پروژههایی برای انتقال آب از دشتهای اطراف به مشهد نیز در حال پیگیری است.
در مقیاس بلندمدت، طرح انتقال آب از دریای عمان مطرح شده است، اما کارشناسان به دلیل هزینه بسیار بالای آن، این طرح را فاقد توجیه اقتصادی میدانند. با توجه به اینکه بخش اعظم منطقه در وضعیت خشکسالی شدید قرار دارد، تمام این پروژههای زیرساختی زمانبر و پرهزینه هستند و نمیتوانند به تنهایی معجزه کنند.
بنابراین، در شرایط فعلی و تا زمان به ثمر نشستن پروژههای بزرگ، تغییر الگوی مصرف و اصلاح فرهنگ استفاده از آب به یک ضرورت فوری تبدیل شده است. هر یک از ما میتوانیم با رعایت نکات ساده صرفهجویی، سهم مهمی در مدیریت این بحران داشته باشیم. بدون مشارکت همگانی، هیچ طرحی به تنهایی نمیتواند این مشکل را به طور کامل برطرف کند و آینده آبی مشهد به رفتار امروز ما وابسته است.
جمعیت شهر مشهد چقدر است؟ 3 و نیم میلیون یا 6 میلیون نفر ؟؟؟
جمعیت شهر مشهد، بر اساس آخرین آمار رسمی و برآوردهای جهانی، حدود ۳.۵ میلیون نفر است . با این حال، مقامات محلی اعلام کردهاند که جمعیت واقعی این کلانشهر بسیار بیشتر است و به حدود ۶ میلیون نفر میرسد .
آمار رسمی و واقعی
اختلاف قابل توجه بین آمار رسمی و واقعی، به دلایل زیر است که عمدتاً مربوط به جمعیت شناور و ساکنان غیررسمی است:
آمار رسمی (حدود ۳.۵ میلیون نفر): این عدد بر اساس آخرین سرشماری رسمی کشور در سال ۱۳۹۵ است و هنوز بهروزرسانی نشده است .
جمعیت واقعی (حدود ۶ میلیون نفر): این رقم با احتساب عواملی مانند مهاجران، اتباع خارجی و جمعیت شناور شهری محاسبه میشود .
چرا این تفاوت مهم است؟
دلیل این تفاوت، عوامل متعددی است که باعث فشار مضاعف بر زیرساختها و خدمات شهری میشود:
زائران: مشهد سالانه پذیرای میلیونها زائر است و بهطور میانگین روزانه حدود ۲۰۰ هزار زائر در این شهر حضور دارند .
جمعیت شناور: حدود ۱۵۰ هزار نفر از ساکنان شهرهای اطراف هر روز برای کار به مشهد رفتوآمد میکنند .
اتباع خارجی: بیش از ۴۰۰ هزار نفر از اتباع خارجی مجاز و تعداد نامعلومی از اتباع غیرمجاز نیز در مشهد سکونت دارند .
این عوامل باعث میشوند که مدیریت شهری با وجود آمار رسمی پایینتر، برای جمعیتی حدود ۶ میلیون نفر برنامهریزی و خدماترسانی کند.
دبیرستان شهید حکمت؛ روایت مدرسهای که از دل تاریخ و حماسه برخاست
در گوشهای از خیابان ابنسینای مشهد، در همسایگی دبیرستانهای «ابوذر غفاری» و «شهید جباریان»，بنایی قرار دارد که نامش برای بسیاری از پسرانِ آن سالها، یادآور روزهایی است که نه تنها به علم، که به معنای حقیقی مردانگی نیز میاندیشیدند. این بنا، دبیرستان پسرانه شهید حکمت است؛ مدرسهای که روزگاری با نام «ابنیمین» شناخته میشدو امروز، به پاس رشادتهای یکی از فرزندان برومندش، نامی تازه بر تارک خود دارد.
هویتی برگرفته از یک شهید
دبیرستان شهید حکمت، در دوره دوم متوسطه و در رشتههای ریاضی، تجربی و انسانی به دانشآموزان خدمت میکند و به عنوان یکی از مدارس شاهد استان خراسان رضوی شناخته میشود. این مدرسه در ناحیه ۳ مشهد و در نزدیکی چهارراه دکترا (نبش خیابان دانشگاه) واقع شده است.
نام این دبیرستان، برگرفته از نام شهید «مهدی حکمت» است؛ دانشآموز این مدرسه که در سال ۱۳۴۳ در خانوادهای مذهبی دیده به جهان گشود. او در سن ۱۸ سالگی و در عملیات رمضان، در رودخانه کرخه به فیض شهادت نائل آمد. مهدی حکمت، پیش از آنکه به جبهه اعزام شود، در همین دبیرستان، گروههای فرهنگی مختلفی را در راستای اندیشههای انقلاب اسلامی شکل داده بود که نقشی موثر در جذب نوجوانان به آرمانهای انقلاب ایفا کرد. امروز نام او با افتخار بر تابلوی ورودی دبیرستان نقش بسته است.
جایگاهی درخشان در عرصه علم و حماسه
دبیرستان شهید حکمت، فراتر از یک مرکز آموزشی، کانونی برای پرورش جوانانی شهادتطلب بوده است. در دوران دفاع مقدس، دانشآموزان این مدرسه حضوری چشمگیر در مناطق عملیاتی داشتند و تقدیم ۱۳ دانشآموز شهید، برگ زرینی بر افتخارات این دبیرستان افزوده است. از این میان، ۴ تن در دوران تحصیل و ۹ تن پس از فراغت از تحصیل به شهادت رسیدند.
اما درخشش این مدرسه تنها به عرصه جهاد و مقاومت ختم نمیشود. مرور آمار قبولی در دانشگاههای معتبر کشور نشان میدهد که دبیرستان شهید حکمت در این زمینه نیز همواره سرآمد بوده است. این موفقیتهای علمی، در کنار سابقه درخشان فرهنگی و مذهبی، جایگاه ویژهای برای این مدرسه در میان مدارس مشهد رقم زده است.
امکاناتی در تراز یک مدرسه برتر
دبیرستان شهید حکمت با برخورداری از امکاناتی جامع، بستری مناسب برای رشد همهجانبه دانشآموزان فراهم کرده است. از جمله این امکانات میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
آزمایشگاههای تخصصی شیمی، فیزیک و زیستشناسی
کارگاههای رایانه، حرفه و فن و هنرهای تجسمی
سالنهای مطالعه، همایش و ورزش
کتابخانه، نمازخانه و استخر
کلاسهای هوشمند مجهز به تخته هوشمند و ویدئو پروژکتور
سرویس ایابوذهاب، بوفه و سالن غذاخوری
مدیریت این مجموعه بر عهده «جواد جمجاه» است و بر اساس شاخصهای رتبهبندی «گاما»، این مدرسه در ناحیه ۳ مشهد رتبه ۷ و در کل استان خراسان رضوی رتبه ۱۰۶ را به خود اختصاص داده است.
دبیرستان حکمت در آینه خاطرات
حسین انتظامی، رئیس سازمان سینمایی که خود از دانشآموزان این دبیرستان در دهه ۶۰ بوده، در خاطرهای از آن سالها میگوید: «موقعیت جغرافیایی مدرسه (چهارراه دکترا) با توجه به وسعت شهر مشهد در آن سالها، سبب شده بود فرزندان طبقه مرفه، بیشتر در آن راه یابند؛ اما حضور افرادی چون شهید مهدی حکمت در این فضا... باعث جذب نوجوانان به انقلاب اسلامی شده بود».
این روایت، نشاندهنده نقش تأثیرگذار این مدرسه در تحولات اجتماعی و فرهنگی مشهد است؛ مدرسهای که توانست نسلی از جوانان را پرورش دهد که در عین بهرهمندی از امکانات، دغدغههای فراتر از خود را نیز داشتند.
دبیرستان شهید حکمت مشهد، تنها یک مدرسه پسرانه نیست؛ روایتِ زندهای از پیوند علم، ایمان و ایثار است. این مدرسه با نامی که از شهیدی والامقام گرفته، مسیری را پیموده که در آن، موفقیتِ علمی در سایهای از تعهد و ازخودگذشتگی معنا مییابد. از «ابنیمین» تا «شهید حکمت»، این دبیرستان همواره کانونی برای پرورش نسلی بوده که نه تنها به فکر قبولی در دانشگاه، که به فکر ساختن فردایی بهتر برای این سرزمین بودهاند. امروز نیز این مدرسه با تکیه بر آن پیشینه درخشان، به مسیر خود ادامه میدهد و پسران این مرزوبوم را برای نقشآفرینی در عرصههای گوناگون علم و زندگی آماده میسازد.
دبیرستان وحید مشهد؛ دروازهای به سوی آرزوها در دل تاریخ
در میان کوچهپسکوچههای مشهد قدیم، جایی که بوی خاکِ تازهآبیاریشده با نوای زنگ مدرسه عجین شده، نام «دبیرستان وحید» برای بسیاری از دخترانِ آن سالها، تداعیگر دروازهای به سوی رؤیا و امید بود. این دبیرستان که در محدودهای سرشار از خاطرات و بناهای تاریخی قرار دارد، نه تنها یک مرکز آموزشی، بلکه بخشی از هویت فرهنگی و اجتماعی شهر مشهد به شمار میرود.
پیشینه و موقعیت مکانی
دبیرستان وحید مشهد در منطقهای واقع شده که خود تاریخچهای پرفرازونشیب دارد. خیابان «وحید» که نام مدرسه نیز از آن گرفته شده، تا اواخر دهه ۶۰ خورشیدی به «دریا» معروف بود. این خیابان مسیر تردد مردم به سمت کشفرودی بود که عموم مردم مشهد آن را «دریا» میخواندند و به همین دلیل، بخشهای ابتدایی و انتهایی آن به ترتیب «دریای اول» و «دریای دوم» نامیده میشدند.
پس از احداث بزرگراه شهید بابانظر و جدایی این دو بخش و همچنین برای جلوگیری از تشابه اسمی با خیابان «دریادل» در محله راهآهن، این خیابان «وحید» نامگذاری شد و محله اطراف آن نیز به نام «وحید» شناخته شد. جالب است بدانید که محله وحید و محلههای اطراف آن در دوران قاجار، بخشی از اراضی «مزرعه محرابخان» بودند که در سال ۱۱۲۰ قمری توسط شخصی به نام «محمودبیگ» وقف تعلیم و تربیت ایتام سادات شده بود.
دبیرستان دخترانه وحید در نزدیکی چهارراه مقدم طبرسی و جنب شرکت نفت قرار دارد و در مسیر خود، با بناهای تاریخی دیگری چون گمرک قدیمی و پل راهآهن همسایه است. خیابان وحید ۹ به دلیل تمرکز بالای مراکز آموزشی، از دیرباز به «چهارراه مدرسهها» معروف بوده است.
مشخصات و امکانات آموزشی
دبیرستان وحید مشهد به عنوان یک مدرسه دولتی و دخترانه در دوره دوم متوسطه (نظری) فعالیت میکند. این مدرسه که در ناحیه ۵ آموزشوپرورش مشهد و در بلوار امت، امت ۳۱ واقع شده، با مشارکت دولت در سال ۱۳۸۸ وارد چرخه آموزشی کشور شد.
از نظر فیزیکی، این دبیرستان با بنای آموزشی به مساحت ۴۳۹ متر مربع و حیاطی به وسعت ۵۰۲ متر مربع، فضای مناسبی را برای فعالیتهای آموزشی و ورزشی دانشآموزان فراهم کرده است. به طور میانگین، سالانه حدود ۳۶۷ دانشآموز در ۹ کلاس آموزشی این مدرسه به تحصیل مشغول هستند.
امکانات رفاهی و آموزشی مدرسه شامل موارد زیر است:
کتابخانه با بیش از ۲۶۴ جلد کتاب
بوفه با مواد غذایی مورد تأیید وزارت آموزشوپرورش
نمازخانه با ظرفیت پذیرش همزمان ۱۵۶ نفر
حیاط ورزشی متناسب با ظرفیت دانشآموزی
سرویس ایابوذهاب برای خانوادههای متقاضی
همچنین مدرسه در زمینه برنامهریزی آموزشی، خدماتی مانند آزمونهای مستمر هفتگی و ماهانه، ارائه طرح درس توسط دبیران، برنامهریزی تحصیلی و کنترل دقیق ورود و خروج را ارائه میدهد.
جایگاه در میان مدارس مشهد
دبیرستان وحید، تنها یک مدرسه منفرد نیست؛ بلکه بخشی از یک پویش آموزشی گستردهتر در محله وحید است. در این محله، حدود ۱۷ مدرسه در مقاطع و جنسیتهای مختلف فعالیت میکنند که هر کدام نقش مهمی در آموزش و تربیت نسلهای مختلف مشهدی داشتهاند.
علاوه بر این، نزدیکی به پژوهشسرای ابوریحان که یکی از قطبهای پژوهشی شهر مشهد محسوب میشود، فضای علمی منطقه را غنیتر ساخته است. این پژوهشسرا میزبان دانشآموزان پژوهشگر و طرحهای تحقیقاتی آنهاست و به نوعی، مکمل فعالیتهای آموزشی مدارس منطقه از جمله دبیرستان وحید به شمار میرود.
دبیرستان وحید در آینه خاطرات
برای بسیاری از ساکنان قدیمی مشهد، نام دبیرستان وحید تداعیگر خاطراتی شیرین از دوران نوجوانی است. در خاطرات محلی، از این مدرسه به عنوان جایی یاد میشود که «برای خیلی از دختران آن سالها، دروازهی رؤیا و امید بود».
فضای اطراف مدرسه نیز همواره زنده و پویا بوده است. از ترمینال ایرانپیما با اتوبوسهای بنز ۳۰۲ قرمز رنگ که بوی گازوئیل و سفر میدادند تا دبستان اولیایی در پشت ترمینال که زنگ تفریحش پر از خندههای کودکانه بود، همه و همه در کنار دبیرستان وحید، تصویری بهیادماندنی از مشهد قدیم را رقم زدهاند.
دبیرستان وحید مشهد، فراتر از یک مؤسسه آموزشی، گواهی زنده بر تاریخ و هویت شهری مشهد است. این مدرسه با قدمتی که ریشه در وقفنامههای دوران قاجار دارد و با نقشی که در آموزش دختران این مرزوبوم ایفا کرده، به یکی از نمادهای آموزشی شهر تبدیل شده است. از «چهارراه مدرسهها» تا «قطب تولید کیف»، محله وحید همواره در حال تحول بوده، اما دبیرستان وحید همچنان چون نگینی در این محله میدرخشد و نسلهای جدیدی از دختران مشهدی را برای ساختن فردایی روشنتر آماده میسازد.